IBM Nighthawk ve Loon: Kuantum Üstünlüğüne Doğru Yeni Çipler ve Bağlantı Stratejileri
IBM, hatasız sonuçlara odaklanan iki yeni kuantum çipi olan Nighthawk ve Loon ile kuantum hesaplamada sınırları genişletmeyi hedefliyor. Çipler, kübit bağlantılarında farklı yöntemler kullanarak hata payını düşürmeyi ve daha karmaşık hesaplamaları mümkün kılmayı amaçlıyor. 2026 sonu için kuantum üstünlüğünün işaretleri olarak görülen bu gelişmeler, klasik bilgisayarların bazı problemleri kuantum hızında çözebileceğine dair umutları güçlendiriyor.
Yeni çiplerden biri olan IBM Quantum Nighthawk, 2025 sonunda iş ortaklarına sunulacak sürümüyle dikkat çekiyor. 120 kübiti, 218 adet yeni nesil ayarlanabilir bağlayıcı ile birbirine bağlanacak ve kare ızgara yapısında komşularla ilişkilendirilecek. IBM’e göre bu yapı, Nighthawk’ın devrelerini %30 daha karmaşık hale getirirken hata oranını düşük tutuyor ve 5.000 iki-kübit kapısına kadar olan hesaplama problemlerini çözebiliyor. Gelecek planları ise 2026’da 7.500, 2027’de 10.000 ve 2028’de 15.000 iki-kübit kapısını desteklemek yönünde. Ayrıca Nighthawk, uzun menzilli bağlayıcılar sayesinde 1.000’den fazla kübitin birbirine bağlanmasını mümkün kılacak.
Bir diğer çip olan IBM Quantum Loon ise daha deneysel bir yaklaşım sunuyor. Loon, kübitleri yalnızca yatay düzlemde değil, dikey olarak da birbirine bağlayabiliyor. Hangi çip kullanılırsa kullanılsın, ek bağlantı seçenekleri daha az hata ve daha karmaşık hesaplamalar anlamına geliyor; bu da kuantum bilgisayarların gerçek dünya uygulamalarına daha yakın bir konuma gelmesini sağlayabilir.
IBM, yeni çiplerle birlikte Algorithmiq, Flatiron Institute ve BlueQubit topluluklarının desteklediği bir kuantum üstünlüğü izleyici platformuna katkıda bulunacağını duyurdu. Bu platform, gözlemlenebilir tahmin, varyasyonel problemler ve verimli klasik doğrulama problemlerini kapsayan üç farklı kuantum üstünlüğü deneyi sunuyor. yazılım tarafında ise Qiskit ile geliştiricilere önceki dönemlerden daha geniş bir kontrol ve esneklik sağlanıyor. Dinamik devreler sayesinde doğruluk %24 oranında artarken, HPC destekli hata azaltma ile doğru sonuçlara ulaşmanın maliyeti önemli ölçüde düşüyor.
IBM’in yaklaşımı, Google’ın çabalarından farklı bir doğrultuda ilerliyor: Kübitleri küçük gruplar halinde bağlayarak odaklanan bir mimari. Google ise Willow çipiyle 2024’te kuantum üstünlüğünü teorik olarak gösterebileceğini ileri sürmüş ve 2025 yılında Willow için Quantum Echoes algoritmasıyla ilk doğrulanabilir kuantum üstünlüğünü OTOC algoritmasıyla çalıştırdığını duyurmuştu.
