KAAN Savaş Uçağına Yönelik Gelişmeler: Yerli Motorlar ve Tedarik Stratejileri
Türkiye’nin ilk savaş uçağı KAAN için gündem yoğunlaşmaya devam ediyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın son açıklamaları, motor tedariki ve programın ilerleyişi konusunda bazı soru işaretlerini yeniden gündeme getirdi. Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) ise planların aynen ilerlediğini belirterek süreci destekledi. Fidan’ın kısa bir süre önceki konuşmasında, KAAN motorlarının şu anda Amerikan Kongresi’nde onay beklediğini ve lisans sorunlarının uluslararası engeller yarattığını ifade etmesi dikkat çekti. Bu açıklamalar, KAAN’ın motor tedarikine bağlı olarak elde edilecek kabiliyetler konusunda spekülasyonları artırdı.
Programdaki takvimde 2028 yılında envantere girişi öngörülen KAAN için ilk part uçaklar, GE Aviation tarafından üretilen F110 motoruyla bütünleşecek. Bu motorlar, halihazırda F-16 gibi platformlarda da kullanılıyor. Ayrıca ilk uçaklar, 4.5 nesil olarak nitelendirilen ara bir seviyede ilerleyecek ve gelecek sürümlerde daha ileri kabiliyetler ortaya çıkacak. Yerli motorla KAAN’a ise 2032 veya 2033 yıllarında kavuşulması hedefleniyor; bu kapsamda motor çalışmalarına yönelik süreçler devam ediyor.
SSB Başkanı Haluk Görgün ise “tek bir kaynağa bağlı kalmama” yaklaşımını tekrar vurgulayarak, alternatif tedarik ve geliştirme seçeneklerini eş zamanlı değerlendirmenin önemini belirtti. Görüşler, ANKA-III için tasarlanan TF6000 turbofan motorunun başarılı testlerini, KIZILELMA için art yakıtlı versiyonu olan TF10000 üzerinde çalışmaları ve KAAN’da kullanılması planlanan TF35000 ile yardımcı güç ünitesi APU60 geliştirme süreçlerini kapsıyor. “Tek kaynağa bağımlı değiliz” ifadesiyle, KAAN’ın seri üretiminin milli motorlar üzerinden planlandığını vurgulayan Görgün, süreçleri adım adım, farklı kabiliyetlerle güçlendirme yaklaşımını benimsediklerini dile getirdi. Uçak tasarımı açısından, mevcut motorlarla başlanıp daha sonra milli motor projelerinin devreye alınması doğrudan paralel ilerliyor.
Görgün, F110 motorlu ilk blok için ABD’ye motor tedarikine ilişkin resmi başvurunun tamamlandığını hatırlattı. Motor tedariği gerçekleşmezse bile ilk bloklar için alternatif motor değişikliği yapmanın mümkün olduğunu belirtti. “Mühendislik açısından ortaya çıkabilecek bazı geliştirme ihtiyaçları gündeme gelebilir; ancak uçak tasarım ve geliştirme süreçleri dünyada sürekli bir iterasyon ve değişim yönetimi gerektirir. Böyle bir durumda önemli bir takvimsel dezavantaj beklemiyorum.”
Endonezya satışları ise KAAN’ın yabancı motor tedarikine bağlı olmaksızın gerçekleştirileceği sözleşmesiyle güvence altına alındı. Endonezya’ya 48 KAAN ve 2 MİLGEM savaş gemisi için imzalar atılmıştı; sözleşme tüm uçakların yerli motorla teslim edilmesini şart koşuyor. Bu nedenle yabancı motor tedarikinde herhangi bir sorun yaşansa bile satışta ciddi bir gecikme olmaması bekleniyor.
